zondag 1 maart 2015

Wijziging in m’n (ster)waarderingssysteem



Na de overgang naar Lightroom begin 2015 heb ik meerdere vereenvoudigingen in mijn workflow proberen aan te brengen. Ditmaal betreft dat m'n (ster)waarderingssysteem.

Potentieel ben ik nu minder tijd kwijt aan het beheer van mijn foto’s en de praktijk zal nu uitwijzen of dat ook werkelijk het geval is.

Kwestie?

Over sterwaarderingen schreef ik al eens eerder en ik beschouw het nog altijd als één van de belangrijkste instrumenten om je werk te beheren (beheersen). 

Een consistente toepassing daarbij is erg belangrijk! Gebleven is dan ook de ‘verhouding’ van ongeveer 1:10 die ik eerder beschreef. Op iedere 5-sterrenfoto staan 10 foto’s met 4 sterren en 100 met 3. Hier de huidige inhoud van m’n eigen bibliotheek:

Omdat de sterwaardering zo belangrijk is moet je er dus voor zorgen al je foto’s ook daadwerkelijk van een waardering worden voorzien.
In het verleden gaf ik alle binnenkomende foto’s dan ook een label mee (de kleur rood) zodat het duidelijk was dat deze foto’s nog beoordeeld moesten worden. Na beoordeling (dat konden destijds ook 0 sterren zijn) haalde ik de kleurlabel er weer van af. In een ideale situatie had ik dus geen rood gelabelde foto’s en was alles beoordeeld, ook de foto’s met nul sterren.

Hoewel het niet echt veel werk is om een foto eerst van een rood kleurlabel te voorzien en die na beoordeling weer weg te halen zijn het toch weer (een paar) extra handelingen. Met een beetje moeite is dit te vereenvoudigen.


Tot nog toe gebruikte ik eigenlijk alleen de eerste vier sterren plus de 0 sterren waardering.
Om totaal vijf niveaus dus, dit met het idee dat ik de vijf sterren in de toekomst nog eens zou willen gaan gebruiken om de allerbeste foto’s uit mijn vier sterren collectie te differentiëren. Echter blijkt dat na al die jaren nog steeds niet nodig. Ik heb namelijk 26 vier sterren foto’s en ook met een snellere aangroei dan tot nu toe is er geen reden om een extra niveau daarboven toe te voegen. Met andere woorden, mijn vier sterren foto’s zouden gerust ook vijf sterren mogen hebben.

Oplossing
Door de ‘reserve’ ster in gebruik te nemen kan ik dus afstappen van mijn rode kleurlabel. Alle foto’s komen namelijk al automatisch binnen met 0 sterren dus wanneer ik het principe hanteer dat iedere foto minstens een sterwaardering moet hebben dan ben ik er ook. Bovendien heeft Lightroom nog een extra laag tot zijn beschikking en dat betreft de reject/geweigerd optie, Ik heb dus armslag voldoende…

Op dus naar het volgende systeem:

Hier inclusief de criteria die ik hanteer (aanklikken voor een grotere afbeelding):

Het liefst doorloop ik meteen na het overzetten van de foto's naar de computer alle foto’s die nog geen ster hebben maar uiteraard kan dit ook later. 
Je weigert ze (met een X) of je geeft ze een ster (of meer). Foto’s zonder sterren komen dus in principe niet meer voor

Foto’s die nog gewaardeerd moeten worden zijn eenvoudig te herkennen (die hebben namelijk geen ster). Voor nog meer gemak kan er eenvoudig een slimme verzameling voor aangemaakt worden. Hier is te zien dat je bovendien kunt voorkomen dat geweigerde opnames in de slimme verzameling getoond worden (door deze uit te sluiten):

‘Migratie’
Voordat ik m’n huidige foto’s simpelweg even een ster ‘upgrade’ zorg ik toch eerst even voor de administratie.

Voor iedere ster maak ik een (statische) verzameling. Ik selecteer alle foto’s met een bepaalde sterwaardering en sleep die naar de betreffende verzameling. Dit gaat het gemakkelijkst vanuit het Bibliotheekfilter (boven de foto’s). Klik op ‘Kenmerk’. Naast ‘Classificatie’ kun je dan aangeven op welke sterwaardering je wilt filteren.

NB: Zorg er wel voor dat het filter wel op = staat en niet op het groter-of-gelijk-aan-teken. Dat is namelijk wel de voorkeurstand. Door op het teken te klikken kun je hem aanpassen aan het = teken. Wanneer je nu twee sterren aanklikt worden alleen de foto’s getoond met twee sterren en niet de hoger gewaardeerde:


Wanneer je nu alle foto’s met één ster in de verzameling voor 1 ster hebt gesleept en die met twee sterren in de verzameling 2 sterren enzovoort, kun je ze gaan wijzigen.
  • Selecteer de set foto’s met 1 ster en verhoog de waardering naar 2 sterren door(bijvoorbeeld) simpelweg de 2 op het toetsenbord in te toetsen.
  • Ga nu verder naar de volgende verzameling, selecteer de foto’s daar en geef ze de nieuwe waardering. Ga verder naar de volgende totdat alle sterwaarderingen zijn opgewaardeerd.

De tijdelijke verzamelingen die zijn aangemaakt om de administratie bij te houden kunnen nu verwijderd worden.

In principe is het werk nu klaar, ware het niet dat mijn workflow nog een extra ‘bewakingsmechanisme’ kent. Ik ‘synchroniseer’ mijn sterwaarderingen namelijk ook altijd naar mijn trefwoorden. Dit als veiligheidsvoorziening tegen het per ongeluk herwaarderen. Het is me in het verleden namelijk wel eens overkomen dat ik, zonder me er van bewust te zijn, meer foto’s had geselecteerd in de veronderstelling dat ik maar één of een paar foto’s had geselecteerd. Wanneer je nu in zo’n situatie een sterwaardering toekent, krijgen alle geselecteerde foto’s die mee. Als je dit meteen merkt dan kun je je handelingen natuurlijk ongedaan maken met Crtl+Z maar de voorziening die ik heb getroffen is voor die keren dat je het niet merkt.

Wanneer de waardering namelijk ook in de trefwoorden onder is gebracht kan bovenstaand ongelukje vrij eenvoudig worden hersteld. Voor een twee-sterren-waardering geef ik bijvoorbeeld het trefwoord RM:2STAR mee. Periodiek controleer ik dan ook even of er verschil zit in het aantal foto’s dat gewaardeerd is met twee sterren en het aantal foto’s dat dit trefwoord heeft meegekregen. Normaal gesproken komen de aantallen overeen en bij verschillen ga ik op onderzoek uit naar de oorzaak. Zonder dit trefwoord blijf je dus in het ongewisse.

In mijn situatie moet dit trefwoord dus ook nog vervangen worden door het juiste trefwoord maar dat kan op exact dezelfde manier als hierboven beschreven met behulp van een tijdelijke (statische) verzameling. Ik heb beide onderdelen (sterwaardering en trefwoord) zelfs tegelijk aangepast en niet na elkaar.