woensdag 14 februari 2018

Nieuwe organisatiehulpmiddelen in Lightroom Classic CC 7.2



Gisteren heeft Adobe de nieuwe release uitgebracht voor (onder andere) de Lightroom Classic editie, die komt daarmee op 7.2. 

Een kleine update zou je zeggen maar toch zitten er veel belangrijke zaken in. Op veel sites is er al aandacht besteed aan de performanceverbeteringen waar Adobe nu eens echt serieus werk van zou hebben gemaakt. Hier op DPreview bijvoorbeeld (link) of een nog betere hier op Puget (link). 

Daar ga ik nu dus niet al te veel aandacht besteden maar voor de geïnteresseerden is hier een volledig overzicht van alle aanpassingen (link).

Veel interessanter, wat mij betreft (en vanuit het perspectief van deze blog gezien), zijn de vernieuwingen op organisatorisch gebied!
  • In geneste mappen zoeken
  • Verzameling maken van mappen
  • Verzameling maken van (geo) locaties op de kaart
  • Nieuw bibliotheekfilter voor bewerkte en onbewerkte afbeeldingen


In geneste mappen zoeken


Net als dat onder ‘Verzamelingen’ al mogelijk was, kun je nu ook binnen het onderdeel ‘Mappen’ zoeken op (delen) van de naam van een specifieke folder. Dat scheelt een heel hoop scrollen. Het is vooral handig wanneer je gebruik maakt van beschrijvende foldernamen en mijn ervaring is dat nogal veel mensen dit doen (in plaats van een datum gebaseerde hiërarchie).


Ook handig is dat je (tijdelijk) bepaalde mappen (folders) als favoriet kunt kenmerken door met de rechtermuisknop op een folder te klikken en dan te kiezen voor ‘Als favoriet markeren’.


Door op het naar beneden gerichte pijltje te klikken vlak achter het vergrootglassymbool in het zoekveld kun je filteren op alle folders of de folder(s) die je eerder als favoriet hebt gemarkeerd.



Verzameling maken van mappen


Ook dit is weer een handige functie wanneer je veel gebruik maakt van folders met beschrijvende namen. 
Wanneer je een complete folder hierarchie wilt ‘reconstrueren’ naar Verzamelingen en Verzamelingensets dan kan dit ook heel eenvoudig:


Kies een Folder waar subfolders in staan, klik met rechts en kies voor de optie ‘Verzmalingenset XX maken’.
Onder het onderdeel Verzamelingen zie je nu een nieuwe Verzamelingenset (in dit voorbeeld ‘2017’) staan met daarin de verzamelingen ‘2017-08-05’ etc. met daarin weer de foto’s. Wanneer je al je foto’s hebt ondergebracht onder 1 toplevel folder dan kun je de hele structuur dus met één druk op de knop als verzamelingen reconstrueren.

In het geval dat je je foto’s niet alleen in subfolders hebt staan maar ook in de toplevel folder dan plaatst Lightroom die niet rechtstreeks onder de verzamelingenset, dat is namelijk niet mogelijk.


Voor deze foto’s creëert Lightroom een nieuwe verzameling ‘folder photos’

Het lijkt er bijna op dat Adobe deze functie (verzamelingen maken van mappen) gemaakt heeft voor Scott Kelby. Althans, in zijn SLIM methode maakt hij verzamelingen en verzamelingensets aan de hand van de folder namen en hiërarchie. Deze nieuwe functie binnen Lightroom neemt een groot deel van het handmatige werk dat hiervoor nodig is (en wat ik een belangrijk nadeel van de SLIM methode vond – zie link) uit handen.

Verzameling maken van (geo) locaties op de kaart


Wanneer je in de kaartmodule zit van Lightroom kun je verzamelingen maken van foto’s die op dezelfde locatie zijn gemaakt door met de rechtermuisknop op de ‘pin’ te klikken.
Deze ‘pins’ zijn er natuurlijk alleen maar wanneer foto’s ook daadwerkelijk van geo informatie zijn voorzien. Dat kan doordat je foto’s op de kaart hebt gesleept of wanneer je camera deze informatie standaard al aan de foto’s toekent bij de opname zoals je smartphone.


Nieuw bibliotheekfilter voor bewerkte en onbewerkte afbeeldingen
Het is nu mogelijk om foto’s te vinden die aangepast zijn met ‘Snel ontwikkelen’, in de Ontwikkel module of met een ontwikkel voorinstelling. Dat kan op verschillende manieren:


In de Bibliotheekfilter, onder ‘Kenmerk’ zijn er twee icoontjes bijgekomen. De linker schakelt tussen ‘onbewerkte foto’s’ en filter uit. De rechter schakelt tussen ‘bewerkte foto’s en filter uit.


Dezelfde functionaliteit zit nogmaals onder de foto’s in het filmstrip filter


In de Bibliotheekfilter onder ‘Metagegevens’ kun de ‘Bewerken’ optie kiezen en kiezen tussen bewerkte en onbewerkte foto’s. Aan de hand daarvan worden de gefilterde foto's getoond.


Bewerkte (of onbewerkte) foto’s kunnen uiteraard ook met behulp van een slimme verzameling worden getoond.
Hoewel er al een functie in Lightroom bestond om bewerkte foto’s te vinden (die heet ‘Is aangepast’) laat die niet foto’s zien waarvan de uitsnede is aangepast (crop), deze nieuwe optie doet dat wel.

De ‘winst’ ten opzichte van de oude situatie is niet zo groot omdat er ook al een mogelijkheid was om foto’s met uitsnedes te vinden of te filteren. Gecombineerd met ‘Is aangepast’ levert dit dezelfde resultaten op als de nieuwe ‘Is bewerkt’ optie.

Al met al ben ik blij dat er eindelijk toch weer eens wat ontwikkelingen zijn geweest op het beheergebeuren binnen Lightroom.



woensdag 7 februari 2018

Trefwoorden bij foto’s opschonen



In augustus 2018 schreef ik al eens over trefwoorden (link) en toen was ik ervan overtuigd dat ik een consistente lijst met trefwoorden nodig had (‘Controlled vocabularies’) maar jaren later blijkt dat mee te vallen. Mocht je je foto’s willen verkopen via een (micro)stock bureau dan ligt het iets anders maar voor eigen gebruik is het zeker niet noodzakelijk.

Zaken die je als trefwoord (in het engels ‘Keyword’) opneemt hebben normaal gesproken als eerste betrekking op datgene wat er op de foto staat; Wie, Wat, Waarom, Wanneer, Waar en Hoe. Wees daarbij relevant, consistent (als je erom denkt), specifiek en beschrijvend. Gebruik enkelvoud tenzij de spelling met meervoud verschilt (catalogus versus catalogi bijvoorbeeld).

De meeste mensen die al een poosje foto’s beheren hebben al wel eens gebruik gemaakt van trefwoorden. Wanneer je toen geen rekening hebt gehouden met bovenstaande, kan het zijn dat je wilt gaan ‘opschonen’. Nu, met een fotobeheerprogramma als Lightroom (de Classic versie moet ik er tegenwoordig bij zeggen) kan dit heel eenvoudig. Wanneer je in de ‘Bibliotheekmodus’ zit heb je aan de rechterkant een ‘Pane’ die ‘Trefwoordenlijst’ heet:
LR_Trefwoorden2.jpg
Hier zie je alle trefwoorden die je in totaal aan alle foto’s hebt toegekend Hier kun je rustig eens doorheen navigeren om te zien of je zaken opvallen je ‘gerepareerd’ wilt hebben:


Hierboven bijvoorbeeld zie ik dat ik een trefwoord ‘avond opname’ heb maar ook een ‘Avondopname’. Nu vind ikzelf eigenlijk de tweede beter, ik wil dus de foto’s die voorzien zijn met het trefwoord ‘avond opname’ aanpassen. Daartoe selecteer ik het trefwoord ‘avond opname’ en klik daarna op het witte pijltje naar rechts dat naast dit trefwoord staat. Daarmee worden alle foto’s die voorzien zijn van dit trefwoord gefilterd.

Je kunt al deze (29 in dit geval) foto’s selecteren d.m.v. de toetscombinatie Ctrl + A (bij Mac is dit Cmd + A).
Het juiste trefwoord (‘Avondopname’) is op verschillende manieren aan deze set foto’s toe te kennen. De twee eenvoudigste zijn:
  1. Je kunt de geselecteerde 29 foto’s eenvoudigweg op het betreffende trefwoord slepen met de muis
  2. Je kunt het aanvinkvakje (dat voor het trefwoord staat) aanvinken

In beide gevallen gaat de teller achter het trefwoord omhoog van 46 naar 75. Als er niets gebeurt met de teller wijst dit erop dat de foto’s al voorzien waren van het betreffende trefwoord. Dit kan overigens ook voor een deel van de foto’s gelden.

Omdat de foto’s nu het gewenste trefwoord ‘Avondopname’ hebben wil ik het niet-gewenste trefwoord ‘avond opname’ verwijderen. Dit gaat heel eenvoudig door met de rechtermuisknop op dat trefwoord te klikken en dan voor ‘verwijderen’ te kiezen. Je ziet dan onderstaande melding:



Zoals je ziet gebeurt er niets met de foto’s zelf, precies wat we willen. Bevestig dan ook ‘Verwijderen’.

Op deze manier kun je al te trefwoorden doorlopen. Echter wanneer dit er veel zijn dan kan het zijn dat Lightroom ze niet allemaal kan tonen. Dan helpt het om ze te groeperen. In Lightroom is het namelijk mogelijk om een hiërarchie van trefwoorden te maken waarbij het ene trefwoord onder een andere wordt geplaatst. Het trefwoord Zwolle kan dan bijvoorbeeld onder Overijssel komen. Over ‘hiërarchische trefwoorden’ is veel meer te vertellen dan wat ik hier doe. Hier beperkt ik me tot het gebruik ervan bij het reorganiseren van trefwoorden.

Wat ik gedaan heb ik is voor iedere letter van het alfabet een trefwoord op het hoogste niveau aanmaken. Onder de A komen dan alle trefwoorden die beginnen met een A. Dit kan eenvoudig door ze te selecteren en te slepen. Meerdere trefwoorden selecteer je door de eerste aan te klikken, dan de Ctrl (bij Mac de Cmd) toets ingedrukt te houden en dan het laatste trefwoord van de reeks aan te klikken.
Wat ik vervolgens gedaan heb is voor de verschillende soorten trefwoorden categorieën aanmaken:

Nu doorloop ik alle trefwoorden onder ‘A’
  • Alle trefwoorden die op een locatie slaan sleep ik naar ‘_Locatie’
  • Alle persoonsnamen die ik tegenkom sleep ik naar ‘_Mensen’
  • Al mijn ‘helpertrefwoorden’ (Daar zal ik nog een keer een afzonderlijk artikel over schrijven. In augustus 2016 bracht ik het al kort ter sprake) sleep ik naar ‘_Utility set’.

Wanneer ik alle trefwoorden heb doorlopen ga ik naar ‘_Mensen’ en kijk ik of er bepaalde personen dubbel staan genoemd (Dit kan doordat ik vroeger voornaam/achternaam schreef maar tegenwoordig achternaam/voornaam. Verder kunnen meisjesnamen en schrijffouten eenvoudig voor dubbelelingen zorgen). Doe daar hetzelfde als hiervoor beschreven. Het niet meer gebruikte en/of foutief geschreven trefwoord verwijder ik.

Onder ‘_Locatie’ maak ik vervolgens een nadere onderverdeling: Werelddelen, landen en plaatsen. Daar breng ik dan alle trefwoorden verder in onder door ze daar simpelweg naar toe te slepen.

Door er op deze manier aan de slag te gaan met je trefwoorden leer je heel snel de logica die schuil gaat achter bepaalde dubbelingen. Daardoor ga je in de toekomst  trefwoorden consistenter gebruiken. En dat helpt je weer om later foto’s terug te vinden van personen, onderwerpen of situaties.